Ευρωσυνταγμα & Ανθρωπινα Δικαιωματα: Κοινοβουλιο στο ραφι, δικαιωματα στο ψυγειο (περιοδικο “.com” )

To περιοδικό “.com”  κυκλοφορoύσε στο τμήμα Διεθνών και  Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών σε εβδομαδιαία βάση κατά τα εαρινά εξάμηνα των ακαδημαϊκών ετών 2004-05 και 2005-06. Η ηλεκτρονική του σελίδα ήταν η geocities.com/periodikocom η οποία, ωστόσο, έχει πέσει, οπότε και μεταφέρονται όλα τα κείμενα στο parapoda.wordpress.com

τεύχος 10

Ευρωσύνταγμα & Ανθρώπινα Δικαιώματα

Κοινοβούλιο στο ράφι, δικαιώματα στο ψυγείο

 

Οι υποστηρικτές του Ευρωσυντάγματος, το παρουσιάζουν σαν ένα κείμενο που εγγυάται την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μόνο και μόνο επειδή περιέχεται η «Χάρτα των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ένωσης». Ωστόσο, μια απλή ανάγνωση του κειμένου αυτού πείθει για το αντίθετο: λιγότερα ανθρώπινα δικαιώματα προστατεύονται και αυτά σε βαθμό χαμηλότερο από εκείνον στα εθνικά συντάγματα.

Στα 51 άρθρα του ο «Χάρτης» αναφέρει κάποια δικαιώματα, «κλασικά», που υπάρχουν σε κάθε κείμενο Συντάγματος, όπως το «Δικαίωμα στη ζωή»(άρθρο ΙΙ-62), «Δικαίωμα στην Ακεραιότητα του Προσώπου»(άρθρο ΙΙ-63).

Από κει και πέρα, όμως, αρχίζει η αναθεώρηση κάποιων, η κατάργηση της συνταγματικού χαρακτήρα της προστασίας κάποιων άλλων, ενώ προστίθενται και κάποια άλλα, ενδεικτικά για το ποιους εξυπηρετεί η υπερψήφιση του Ευρωσυντάγματος.

Στο ελληνικό Σύνταγμα (άρ.22) «Η εργασία αποτελεί δικαίωμα και προστατεύεται από το Κράτος, που μεριμνά για τη δημιουργία συνθηκών απασχόλησης όλων των πολιτών(…)». Στο Ευρωσύνταγμα όμως, το οποίο είναι ο ίδιος ο εργαζόμενος που πρέπει να «μεριμνά» για την απασχόλησή του, καθώς πουθενά δεν υπάρχει η αντίστοιχη υποχρέωση για την Ένωση και τα κράτη: «Κάθε πολίτης της Ένωσης είναι ελεύθερος να αναζητά απασχόληση(…)»(άρθ.ΙΙ-75, παρ.2). Εφευρίσκεται, έτσι, ένα νέο «δικαίωμα»: αυτό της «αναζήτησης απασχόλησης»…

Στο άρθρο 69 κατοχυρώνεται «Δικαίωμα γάμου και δικαίωμα δημιουργίας οικογένειας». Ωστόσο, πουθενά δεν αναφέρεται το δικαίωμα στο διαζύγιο, στην άμβλωση και την αντισύλληψη, που σε κάποιες, έστω, χώρες απολαμβάνουν συνταγματικής προστασίας. Είναι προφανές ότι, παρά την  (απλή) «επιδίωξη» της Ένωσης «να εξαλειφθούν οι ανισότητες και να προαχθεί η ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών»(άρθρο ΙΙΙ-116, παρ.2), η παράλειψη-απάλειψη αυτή θίγει ιδιαίτερα τις γυναίκες.

Το άρθρο ΙΙ-92 και καλά στοχεύει στην «Απαγόρευση της εργασίας των παιδιών και προστασία των νέων στην εργασία», όπως λέει χαρακτηριστικά ο τίτλος του: «(…)Η ελάχιστη ηλικία για την ανάληψη εργασίας δεν μπορεί να είναι μικρότερη από την ηλικία κατά την οποία λήγει η υποχρεωτική σχολική φοίτηση, υπό την επιφύλαξη ευνοϊκότερων κανόνων για τους νέους και εξαιρέσει περιορισμένων παρεκκλίσεων». Δεν είναι, επομένως, απορίας άξιον πώς οι ίδιοι άνθρωποι που στη Γαλλία υποστήριζαν το Ευρωσύνταγμα, νομοθετούν το CPE, όπου, μεταξύ άλλων, νομιμοποιεί την νυχτερινή εργασία  ανθρώπων 14 ετών.Αυτό,δε, βαφτίζεται «ευνοϊκότερος κανόνας για τους νέους»…

Στο άρθρο 76 κατασκευάζεται μια νέα «ελευθερία», η οποία χρίζει συνταγματικής προστασίας: «Η επιχειρηματική ελευθερία αναγνωρίζεται σύμφωνα με το δίκαιο  της Ένωσης και τις εθνικές νομοθεσίες και πρακτικές». Δε θα μπορούσε να γίνει  διαφορετικά, αφού  και στο  Προοίμιο του  «Χάρτη» για ν-οστή φορά επαναλαμβάνεται ό,τι σε όλο το κείμενο του Ευρωσυντάγματος: ότι η Ένωση «εγγυάται την ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων, των υπηρεσιών, των εμπορευμάτων και των κεφαλαίων καθώς και την ελευθερία εγκατάστασης.» Φαίνεται, επομένως, πως μόνο «για τα μάτια του κόσμου» υπάρχουν το σημείο δ) του άρθρου ΙΙ-63, όπου γίνεται λόγος για «απαγόρευση της μετατροπής του ανθρωπίνου σώματος και των μερών του σε πηγή κέρδους»και το άρθρο ΙΙ-65.3, όπου «Απαγορεύεται η εμπορία ανθρωπίνων όντων». Κι αυτό γιατί, από τη στιγμή που υπάρχει ελευθερία επιχειρείν και το trafficking δεν απαγορεύεται ρητά, δεν είναι τυχαία η ανοχή στα πανευρωπαϊκά δίκτυα «προξενιών» ή «εύρεσης εργασίας». Ούτε η συζήτηση μεταξύ των Ευρωφρόνων στο να θεωρηθεί η πορνεία ως ένα απλό επάγγελμα, ως ελεύθερη επιλογή κι όχι καταναγκασμός. Αφού όλα αυτά είναι κερδοφόρα πεδία επιχειρηματικής δράσης, η ελευθερία της οποίας, είναι πλέον συνταγματικά κατοχυρωμένη…

«Κορυφαίο», όμως, αποτελεί το άρθρο 88: «Οι εργαζόμενοι και οι εργοδότες, ή οι αντίστοιχες οργανώσεις τους, έχουν, σύμφωνα με το δίκαιο της Ένωσης και τις εθνικές νομοθεσίες και πρακτικές, δικαίωμα να διαπραγματεύονται και να συνάπτουν συλλογικές συμβάσεις στα ενδεδειγμένα επίπεδα καθώς και να προσφεύγουν, σε περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων, σε συλλογικές δράσεις για την υπεράσπιση των συμφερόντων τους, συμπεριλαμβανομένης της απεργίας». Με την αναγνώριση, όμως, «δικαιώματος στην απεργία»(lockout) για τους εργοδότες, καθίσταται ευδιάκριτη η προτίμηση της ΕΕ υπέρ των συμφερόντων της μειοψηφίας, εις βάρος των συμφερόντων της πλειοψηφίας, που είναι οι εργαζόμενοι, κάτι που δεν θα έπρεπε να συμβαίνει σε ένα δημοκρατικό καθεστώς που σέβεται τα συμφέροντα της πλειοψηφίας. Το lock out, δηλαδή το να κατεβάζουν οι εργοδότες τα ρολά της επιχείρησης ως ότου οι εργαζόμενοι υποκύψουν στις απαιτήσεις τους, είναι ένας αποτελεσματικός και, γι’ αυτό, νομιμοποιημένος μηχανισμός εκβιασμού. Εδώ, πρέπει να αναρωτηθεί κανείς: πόσες άραγε, απεργίες εργοδοτών θα κηρυχθούν από τα δικαστήρια «παράνομες και καταχρηστικές»;Πόσες «επιστρατεύσεις» εργοδοτών θα δούμε;

Εξάλλου, στα «σκουπίδια» βρίσκεται ο «φυσικός χώρος» και του άρθρου ΙΙ-72 περί «Ελευθερίας του συνέρχεσθαι και του συνεταιρίζεσθαι», για την ελευθερία ίδρυσης κομμάτων. σε επίπεδο πολιτικών κομμάτων.: άρθρο Ι46: «Τα πολιτικά κόμματα, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, συμβάλλουν στην διαμόρφωση της ευρωπαϊκής πολιτικής συνείδησης και στην έκφραση της βούλησης των πολιτών της Ένωσης.» Δημιουργείται νομικό κενό και άρα καθίσταται αυτομάτως άκυρη (ή έστω, «στον αέρα») η δημιουργία κόμματων που ΔΕΝ επιθυμούν να συμβάλλουν στη διαμόρφωση ευρωπαϊκής πολιτικής συνείδησης. Η δε πραγματικότητα  στις χώρες της Κεντρικής & Ανατολικής Ευρώπης είναι ακόμα πιο τραγική, αφού  όσα αριστερά κόμματα δεν ασπάζονται την οικονομία της αγοράς, δηλαδή τη σπατάλη παραγωγικών πόρων, προς χάριν του κέρδους, είναι απαγορευμένα.

Ίδια η τύχη και του άρθρου 81 περί απαγόρευσης των διακρίσεων λόγω  «πολιτικών φρονημάτων  ή κάθε άλλης γνώμης, ιδιότητας μέλους εθνικής μειονότητας(…)». Με συνοπτικές διαδικασίες, ένα κράτος μπορεί να αρνηθεί την ύπαρξη εθνικής μειονότητας. Έτσι, τα κράτη της Βαλτικής, μετέτρεψαν το νομικό καθεστώς των πολιτών-μελών  των ρωσόφωνων εθνικών μειονοτήτων (25-35% του συνολικού πληθυσμού) σε αυτό των «λαθρομεταναστών» και άρα «απελάσιμων».    Καθίσταται προφανές γιατί τα φιλοναζιστικά  αυτά καθεστώτα, δεν αποδίδουν πλήρη πολιτικά δικαιώματα στους ανθρώπους αυτούς, αν ληφθεί  υπόψη ο προοδευτικός τους  πολιτικός προσανατολισμός  .

Χρειάζεται όμως να διαβάσει κανείς τα 47- από τα 51 άρθρα του «Χάρτη», για να φτάσει στο άρθρο ΙΙ-111, με τίτλο «πεδίο εφαρμογής», όπου αναφέρεται ότι «ο παρών Χάρτης (…)δεν δημιουργεί καμία νέα αρμοδιότητα και κανένα νέο καθήκον για την Ένωση, ούτε τροποποιεί  τις αρμοδιότητες και τα καθήκοντα που καθορίζονται στα άλλα μέρη του Συντάγματος». Από αυτό, δύο συμπεράσματα πρέπει να συναχθούν. Πρώτον, πως όλα τα παραπάνω δικαιώματα δεν προστατεύονται αποτελεσματικά, αφού δεν είναι «καθήκον για την Ένωση» να τα προστατεύει. Αυτό όμως δε σημαίνει πως γράφτηκε ο Χάρτης «για να περάσει η ώρα».Γράφτηκε ακριβώς για να «νομιμοποιήσει» στη συζήτηση τα περί «δικαιώματος των εργοδοτών στην απεργία» και «ελευθερίας του επιχειρείν». Δεύτερον, και αν ακόμα επιμείνει κανείς και θεωρήσει πως έχουν συνταγματική προστασία τα δικαιώματα αυτά, η αναφορά τους στο κείμενο του Ευρωσυντάγματος είναι τυπική και μόνο,  από τη στιγμή που  «δεν τροποποιούνται οι αρμοδιότητες και τα καθήκοντα της Ένωσης», βασικότερο των οποίων είναι η παροχή στους πολίτες «ανόθευτου και ελεύθερου ανταγωνισμού»& «άκρως ανταγωνιστικής κοινωνικής οικονομίας της αγοράς» (άρθ.Ι-3). Τα δικαιώματα δεν μπορεί να είναι υπεράνω των «καθηκόντων»…

 

Διακοσμητικός ο ρόλος της Ευρωβουλής

 

Χωρίς να θεωρείται η Ευρωβουλή (όπως και κανένα κοινοβούλιο)πιστός «καθρέφτης» της πραγματικής βούλησης των ευρωπαίων πολιτών, είναι σημαντικό να αναλυθεί ο ρόλος που επιφυλάσσει  η ΕΕ στο μοναδικό όργανο εκλεγμένο με καθολική ψηφοφορία, δηλαδή στο πλέον δημοκρατικά νομιμοποιημένο όργανό της.

Το Ευρωσύνταγμα δεν αποδίδει καμιά επιπλέον ουσιαστική αρμοδιότητα στην Ευρωβουλή (παρά μόνο στα ζητήματα Ιθαγένειας-άρ.ΙΙΙ-124). Το κοινοβούλιο, κατά τη «δημοκρατική» ΕΕ, δεν αποτελεί καν τη νομοθετική εξουσία, καθώς στερείται του δικαιώματος να νομοθετεί. Οι μόνοι που μπορούν είναι όργανα με την ελάχιστη δυνατή δημοκρατική νομιμοποίηση, όπως η διορισμένη Επιτροπή(«σοφών»). Η Ευρωβουλή απλώς «ενημερώνεται» για τις αποφάσεις των άλλων οργάνων, χωρίς δυνατότητα τροποποίησής τους, ή, μονάχα ζητείται η γνώμη της (η οποία καταγράφεται στα παλαιότερα των υποδημάτων όσων αποφασίζουν).

Ενδεικτικά (και χονδρικά):

Εγκαθίδρυση & Λειτουργία Εσωτερικής Αγοράς. Ελεύθερη Κυκλοφορία Προσώπων & Εμπορευμάτων, Τελωνειακή Ένωση, Απαγόρευση ποσοτικών περιορισμών, Νομισματική Πολιτική, Ευρώ, Αγροτική Πολιτική, Προστασία Καταναλωτών, Διευρωπαϊκά Δίκτυα: πλήρης αγνόηση Ευρωβουλής.

Κανόνες Ανταγωνισμού, Ενισχύσεις, Φορολογία, Εκλογή επιτροπής για Απασχόληση, Περιβάλλον, Έρευνα- Ανάπτυξη- Διάστημα, Μεταφορές, Ενέργεια, Δικαιοσύνη, Άσυλο-Μετανάστευση. Δικαστική Συνεργασία σε Δικαστικές υποθέσεις, Αστυνομική Συνεργασία: διαβούλευση  σε μερικές εξαιρέσεις.

ΟΝΕ, Απασχόληση, Έρευνα- Ανάπτυξη- Διάστημα : απλή ενημέρωση σε μερικά ζητήματα & υποβολή έκθεσης σε αυτό.

Ταμείο Συνοχής , Δικαστική Συνεργασία σε Ποινικές Υποθέσεις: Έγκριση από ευρωβουλή αποφάσεων άλλων οργάνων(μερικές εξαιρέσεις).

Τομείς που η ΕΕ μπορεί να λαμβάνει υποστηρικτικές ή συμπληρωματικές δράσεις: Δημόσια Υγεία, Βιομηχανία(ενημέρωση), Πολιτισμός, Τουρισμός, Παιδεία, Νεολαία, Αθλητισμός, Επαγγελματική Εκπαίδευση, Πολιτική Προστασία, Διοικητική Συνεργασία, Εξωτερική Δράση, Πολιτική Ασφάλειας & Άμυνας, Κοινή Εμπορική Πολιτική, Συνεργασία με τρίτες χώρες για Ανθρωπιστική Βοήθεια(αγνόηση). ΚΕΠΠΑ(Απλή έκφραση γνώμης και ενημέρωση), κάποιες Διεθνείς Συμφωνίες (έγκριση)

Advertisements

Tagged: , , ,

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: