Κλέμεντ Γκότβαλντ: Ομιλία στην πλατεία της παλιάς πόλης της Πράγας κατά το νικηφόρο Φλεβάρη (21/02/1948)

Συμπληρώνονται 69 χρόνια από το νικηφόρο για τον τσεχοσλοβάκικο λαό Φλεβάρη του 1948, ο οποίος άνοιξε το δρόμο για τη στερέωση της λαϊκής δημοκρατίας στην Τσεχοσλοβακία. Και δεν είναι τυχαίο ότι οι αστοί, υποκριτές, όπως είναι πάντοτε, αποκαλούν τα γεγονότα που έλαβαν χώρα τότε, “πραξικόπημα της Πράγας”: γιατί έχασαν με τα ίδια τα όπλα τους, με απόλυτα “κοινοβουλευτικές και συνταγματικές” μεθόδους.

 prague-czechoslovakia-1948-communist-party-manifests-at-old-town-square-bx495k Από τη συγκέντρωση στην παλιά πόλη της Πράγας το Φλεβάρη του 1948 (πηγή)

Τι ακριβώς συνέβη; Το Κομμουνιστικό Κόμμα ήταν με – αναγνωρισμένα και από τους αστούς – απόλυτα καθαρές εκλογές πρώτο κόμμα στη χώρα (η οποία είχε το μεγαλύτερο ποσοστό μελών ΚΚ σε χώρα, παγκοσμίως, με 1.310.000 μέλη στα τέλη του 1947). Με απόλυτα αστικοδημοκρατικούς θεσμούς όταν συμβαίνει κάτι τέτοιο, αποδεικνύεται πολύ γρήγορα πόσο λίγοι είναι οι εκμεταλλευτές και οι αστοί, ποσοτικά και ποιοτικά, για να μπορέσουν να γυρίσουν τον τροχό της ιστορίας της ανθρωπότητας πίσω. Βλέποντας τον “χάρο με τα μάτια τους”, αυτό που έκαναν 12 (στους 17 αστούς) υπουργοί της ενιαίας κυβέρνησης του πολυκομματικού Εθνικού Μετώπου Τσεχοσλοβακίας, ήταν να αυτοκτονήσουν πολιτικά: να παραιτηθούν. Νόμιζαν ότι θα προκαλούσαν κρίση κυβερνητική και θα ασκούσαν πίεση στον πρόεδρο της χώρας Μπένες να μην αποδεχτεί νέους υπουργούς. Όμως, ούτε το πολυκομματικό Εθνικό Μέτωπο διαλύθηκε ποτέ, ούτε κάποιο κόμμα του σταμάτησε να εκπροσωπείται στην κυβέρνηση. Ταυτόχρονα, ο λαός πλημμύρισε τους δρόμους: ακόμα και οι αστοί παραδέχονται ότι οι διαδηλώσεις υπέρ της νόμιμα εκλεγμένης κυβέρνησης ήταν τεράστιες και ούτε καν τολμούν να τις συγκρίνουν με όσες έκαναν οι αστοί. Συγκεκριμένα, νεολαίοι του κόμματος των Εθνικών Σοσιαλιστών έκαναν συγκεντρώσεις στις 23 και 25 Φλεβάρη, με την αστυνομία να εκτιμά τους διαδηλωτές σε 3.000, αντικομμουνιστές τσεχοσλοβάκοι του εξωτερικού σε 10.000. Όμως, ο αριθμός είναι 1 προς 200 σε σχέση με όσους κατέβηκαν στο δρόμο και απήργησαν υπέρ της κυβέρνησης (οι διαδηλωτές σε όλη τη χώρα υπολογίζονται στις 600.000, ενώ από τα 24.000 εργοστάσια και γραφεία μόνο 32 μικρά γραφεία δεν συμμετείχαν στην απεργία και μόλις 2% των εργαζομένων ψήφισαν ενάντια στις αποφάσεις των συνδικάτων τους υπέρ της κυβέρνησης).

Φυσικά, ο λαός, φοβούμενος πραξικόπημα από την πλευρά των αστών, άμεσα εξοπλίστηκε (πράγμα που δείχνει και την αξία της άμεσης αντίδρασης): 6.550 μέλη προσχώρησαν σε εργατικές μονάδες που δημιουργήθηκαν σε μία-δυο μέρες μόνο στην Πράγα, ενώ συνολικά έφτασαν τις 15-18.000 τα μέλη στις λαϊκές πολιτοφυλακές. Παρ’ όλα αυτά, σε καμία περίπτωση ούτε αριθμητικά, ούτε από άποψη εξοπλισμού δεν έφταναν τις ένοπλες δυνάμεις. Επομένως, δεν μπορούν να αναφέρονται ως ο βασικός λόγος για τη νίκη.

Στη νέα κυβέρνηση του Εθνικού Μετώπου, το ΚΚ Τσεχοσλοβακίας είχε 8 υπουργούς, το ΚΚ Σλοβακίας 3, το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα Τσεχοσλοβακίας 3, το Τσεχοσλοβακικό Εθνικό Σοσιαλιστικό Κόμμα 2, το Λαϊκό Κόμμα Τσεχοσλοβακίας 2, το Δημοκρατικό Κόμμα 1, το Κόμμα Ελευθερίας 1, το Κίνημα Επαναστατικών Συνδικάτων 2, και 2 υπουργοί ήταν ανένταχτοι. Στις 10 Μάρτη, η κυβέρνηση πήρε ψήφο εμπιστοσύνης από 230 (στους 300) βουλευτές.

***

Ομιλία στη μαζική συγκέντρωση στην πλατεία της παλιάς πόλης της Πράγας, 21 Φλεβάρη 1948

Η αιτία της κυβερνητικής κρίσης έγκειται στο γεγονός ότι οι αντιδραστικοί επιθυμούν να εμποδίσουν την πλήρη εφαρμογή του προγράμματος ανοικοδόμησης που έχει η παρούσα κυβέρνηση, ιδίως την εφαρμογή ενός λαϊκού δημοκρατικού συντάγματος, των νόμων για την κοινωνική ασφάλιση, για μια νέα αγροτική μεταρρύθμιση, για χαμηλότερη φορολογία των αγροτών και των μικροβιοτεχνών και πλήθος άλλων νόμων και μέτρων τα οποία θα ευνοούσαν τους εργαζόμενους της πόλης και του χωριού.

Η αιτία εγκειται στο γεγονός ότι οι αντιδραστικοί επιθυμούν να διαλύσουν το πραγματικό Εθνικό Μέτωπο, την αδερφική ενότητα ανάμεσα στους εργάτες, τους αγρότες, τους μικροβιοτέχνες και τη διανόηση, κατά το παλιό σύνθημα των υποδουλωτών: “Διαίρει και βασίλεε”.

Η αιτία έγκειται στο γεγονός ότι οι αντιδραστικοί επιθυμούν να στρέψουν την πατρίδα μας ενάντια στους σλάβους συμμάχους μας, ιδίως ενάντια στον ισχυρότερο αυτών, τη Σοβιετική Ένωση, ενώ δεν νοιάζονται για το παραμικρό για το ότι αυτό θα ήταν η απαρχή ενός νέου Μονάχου, μιας νέας εθνικής και κρατικής καταστροφής για την Τσεχοσλοβακία.

Η αιτία έγκειται στο απλούστατο γεγονός ότι οι αντιδραστικοί σε αυτή τη χώρα, με την υποκίνηση και με την υποστήριξη των αντιδραστικών από το εξωτερικό, προβαίνουν σε μια αποφασιστική απόπειρα αντιδραστικής ανατροπής της λαϊκοδημοκρατικής μας τάξης και εξάλειψης οποιουδήποτε πράγματος ο λαός μας κέρδισε με την εθνική επανάσταση και με την απελευθέρωση.

prague-czechoslovakia-1948-communist-party-manifests-at-old-town-square-bx496aΑπό τη συγκέντρωση στην παλιά πόλη της Πράγας το Φλεβάρη του 1948 (πηγή)

Οι αντιδραστικοί του εσωτερικού και του εξωτερικού φοβούνται τα αποτελέσματα των ελεύθερων και δημοκρατικών εκλογών και για αυτό προβαίνουν σε μια απεγνωσμένη απόπειρα να επιφέρουν, πριν από τις εκλογές, μια στροφή στη δομή της εξουσίας υπέρ τους, ώστε ανεμπόδιστοι να μπορούν να τρομοκρατούν την κοινότητα του λαού μας.

Πολίτες! Αγαπητοί φιλοι!

Αντιμετωπίζουμε τώρα το ιστορικό καθήκον της επίλυσης της κυβερνητικής κρίσης η οποία προέκυψε, να την επιλύσουμε γρήγορα και με τρόπο που θα ευνοήσει το λαό και τη δημοκρατία.

Επιθυμούμε να επιλύσουμε αυτή την κρίση με συνταγματικό, δημοκρατικό και κοινοβουλευτικό τρόπο στη βάση ενός πλατιού Εθνικού Μετώπου το οποίο να εκπροσωπεί όλα τα στρώματα των εργαζομένων της πόλης και του χωριού.

Προτείνουμε τη συμπλήρωση της κυβέρνησης, στη θέση των υπουργών που παραιτήθηκαν, με νέους ανθρώπους οι οποίοι παραμένουν πιστοί στο αρχικό πνεύμα του Εθνικού Μετώπου, όπως αυτό διαμορφώθηκε κατά τον κοινό αγώνα ενάντια στους ξένους εισβολείς και κατά τη νικηφόρα εθνική επανάσταση. Πιστεύουμε ότι υπάρχει πλειάδα τέτοιων καλών Τσέχων και Σλοβάκων αντρών και γυναικών σε όλα τα πολιτικά κόμματα και σε όλες τις πανεθνικές οργανώσεις. Οι υπουργοί αυτοί που εγκατέλειψαν την ιδέα και το πρόγραμμα του Εθνικού Μετώπου, και οι οποίοι δημιούργησαν μια κυβερνητική κρίση με την αυθαίρετη συμπεριφορά τους, στην πραγματικότητα εργάστηκαν πίσω από την πλάτη των δικών τους κομμάτων, και υιοθέτησαν αποφάσεις που έλαβαν μικρές φράξιές τους, χωρίς καν να έχουν συμβουλευτεί τα μέλη τους. Αυτό καθιστά ακόμα πιο αναγκαίο για τα τίμια μέλη αυτών των κομμάτων να υψώσουν τις φωνές τους τώρα και να βοηθήσουν στον αγώνα για τη συμπλήρωση της κυβέρνησης του Εθνικού Μετώπου με ανθρώπους που χαίρουν της εμπιστοσύνης τους.

Μια κυβέρνηση του Εθνικού Μετώπου, η οποία θα συμποληρωθεί με αυτό τον τρόπο και θα βασίζεται στην εμπιστοσύνη των προοδευτικών και δημοκρατικών δυνάμεων σε όλα τα πολιτικά κόμματα και τις πανεθνικές οεργανώσεις, θα αναλάμβανε το καθήκον της εφαρμογής του κυβερνητικού προγράμματος ανοικοδόμησης, ιδίως όσον αφορά την εισαγωγή ενός νέου συντάγματος, το νόμο για την εθνική ασφάλιση, τη νέα αγροτική μεταρρύθμιση, μειωμένους φόρους για τους αγρότες και τους μικροβιοτέχνες, και τη διεξαγωγή ελεύθερων και δημοκρατικών εκλογών εντός χρονικού διαστήματος που προβλέπει ο νόμος.

popupΑπό τη συγκέντρωση στην παλιά πόλη της Πράγας το Φλεβάρη του 1948 (πηγή)

Με αυτό το στόχο κατά νου, η συμπληρωμένη κυβέρνηση θα παρουσιαστεί στη Συντακτική Εθνοσυνέλευση και θα ζητήσει ψήφο εμπιστοσύνης και υποστήριξη στην εφαρμογή του προγράμματος που είχε εγκριθεί από την ίδια την Συντακτική Εθνοσυνέλευση μετά τις εκλογές του 1946.

Πιστεύουμε ότι ο λαός μας, ο οποιος επί μακρό χρονικό διάστημα παρατηρούσε με αποτροπιασμό και αγανάκτηση τις αυξανόμενες θρασείες επιθέσεις των ντόπιων και ξένων αντιδραστικών ενάντια στη νέα, λαϊκοδημοκρατική μας τάξη, δεν θα ανεχτεί ποτέ μια επιστροφή των εκπροσώπων αυτών των αντιδραστικών στην κυβέρνηση της δημοκρατίας. Πιστεύουμε ότι ο λαός έχει μια σταθερή θέληση και αρκετή δύναμη για να το εμποδίσει αυτό και έτσι να εγγυηθεί τη συνέχιση της ειρηνικής και ελεύθερης προόδου της δημοκρατίας προς ένα καλύτερο και χαρούμενο αύριο. Πιστεύουμε ότι οι σημερινές διαδηλώσεις είναι μια απόδειξη αυτής της ισχυρής θέλησης και δύναμης του λαού μας, ότι απόδειξη αυτού θα είναι το αυριανό ιστορικό Συνέδριο Εργατικών Συμβουλίων και Συνδικαλιστικών Οργανώσεων, ότι απόδειξη αυτής της θέλησης θα είναι το Συνέδριο των Αγροτικών Επιτροπών το ερχόμενο σαββατοκύριακο. Και δεν έχουμε καμιά αμφιβολία ότι ο λαός μας, αν χρειαστεί, θα δείξει αυτή την ισχυρή θέληση και δύναμη και θα την κάνει πράξη ακόμα πιο ισχυρά και αποφασιστικά.

Πολίτες! Αγαπητοί φίλοι!

Σας καλώ όλους να επαγρυπνείτε και να είστε προετοιμασμένοι. Σας καλώ όλους, καλοί Τσέχοι και Σλοβάκοι, όλους σας – εργάτες, αγρότες, μικροβιοτέχνες και διανοούμενοι – να είστε ενωμένοι, με μια θέληση. Ιδρύστε τις συλλογικότητές σας, στις επαρχίες και τις περιφέρειες, Επιτροπές Δράσεις του Εθνικού Μετώπου, οι οποίες να αποτελούνται από δημοκρατικούς και προοδευτικούς εκπροσώπους όλων των κομμάτων και των πανεθνικών οργανώσεων. Ακυρώστε κάθε προβοκάτσια των εκπροσώπων των αντιδραστικών. Να είστε ενωμένοι και να μη συμβιβάζεστε – και η αλήθεια σας θα επικρατήσει!

Πηγή: Klement Gottwald, Selected Writings 1944-1949, Orbis Press Agency, Πράγα, 1981, σ.σ. 71-73.

Στοιχεία στον πρόλογο πάρθηκαν και από το February 1948 in Czechoslovakia, των Miroslav Boucek και Miloslav Klimes,Orbis Press Agency, Πράγα, 1984.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: